add this

Monday, January 18, 2016

óc nông dân, cái Giáo Hoàng

BienChao.jpg
một cảnh bán thuốc ở VN
Óc nông dân, cái Giáo Hoàng
phiếm luận của ttt

Tui thấy chữ Tàu rất cần thiết cho tiếng Việt cũng như tiếng Pháp sau cuộc chiếm cứ của quận công Normandie (1066) cọng với tiếng gốc anglo saxon để có English ngày nay, đến độ chữ gốc Latin đã nằm trên mặt nổi: president, senate, congress, security, secretary, defense, arm control..... Dân nói tiếng Anh thông minh và có chủ quyền trong khi xài tiếng của người khác, và làm giàu ngôn ngữ, từ vô lý cho đến hữu lý.
Vô lý nh
ư patron là khách hàng trong khi bên Pháp là ông chủ; host là chủ nhà trong khi hôte của Pháp là khách trọ như nhan đề một đoản văn của Albert Camus.
H
ữu lý như raisin thành nho khô mà không cần dried grappe; chữ grappe là nho tươi.
Có ch
ủ quyền là có nghĩa riêng, người nói và các nhà văn học áp đặt một nghĩa, không phải hiểu như tiếng Pháp, trong lúc ấy VN dùng chữ Tàu và hiểu theo nghĩa Tàu nên rất vô nghĩa.
Có ch
ủ quyền cho nên những ai học tiếng Pháp phải để ý đến điều họ gọi là "faux amis": photographe /f -> photographer /a ; éditeur: nhà xuất bản, publisher; tiếng Anh editor, chủ bút.
N
ếu học theo người ăng lê, chúng ta sẽ có: sức ép nên dùng cho vật lý, sức ép của không khí, và áp lực cho trừu tượng nhưng áp lực kinh tế nghe nó văn vẽ hơn sức ép kinh tế.
M
ột nhà văn ở Paris có sách in ở VN; sách bị sửa rất nhiều nhưng có câu ni thiệt là khó hiểu e nó được cấu tạo ở ngoại tầng không gian:
Vào nhà hàng gọi một cái bia. Nếu không ở trong contexte thì ta sẽ hiểu đặt làm một cái bia đá, bia mộ.
Tôi không bi
ết tiếng Hoa nhưng phải làm thầy bói rờ mu rùa. Chúng ta có thể đã biết hề Văn Chung diễu: dách cô dành xực dách cô xường toại. Một cái người ăn một cái xoài tượng (nói lái).
Có l
ẽ tiếng Hoa có mạo từ đơn giản như tiếng Pháp và Anh, le la les,/ a, the v.v... Le coq, le père, le Pape; la maison la femme. Có lẽ Tàu họ nói: cái cha, cái chó, cái lọ, cái chai, cái gà.
N
ếu tôi đúng, và cứ như chiều hướng hiện nay, biểu lộ rất rõ trong truyện kiếm hiệp dịch của Tàu thì nó còn tồi tệ hơn những chữ: xưởng đẻ, nhà đái gái.
M
ột ngày rất gần đây quý vị sẽ thấy: Cái Giáo Hoàng, cái Hồng Y.

Sorry, tui đã đi quá dài l
ỡ trớn, vì muốn phân biệt nông dân và nhà nông. Nông dân, chữ Hán Việt, mang tính cách chính trị như một lớp người, nông dân thời trung cổ v.v... hoặc là cách làm việc, suy tư của người đồng quê khác với người thành phố còn nhà nông chỉ là người làm ruộng làm vườn.
Óc nông dân đã làm cho Putin quy
ết định sáp nhận Crimea vô nước Nga. Trong lúc ấy bán đảo nầy đã ở trong tay. Căn cứ hải quân Hắc Hải, một chính phủ thân Nga, một nền kinh tế ăn mày chỉ sống nhờ vào nghề nấu rượu xoàng xỉnh không như Ý, Bồ Đào Nha; rượu chỉ bán qua Nga cho dân nghèo. Số ít dân còn lại thì sống quanh hàng rào với những dịch vụ như buôn bán bậy bạ, kể cả bán dâm.
Đ
ầu óc nông dân làm cho Putin tưởng mình là Nga hoàng đã nhiều lần lấy Crimea. Giữ địa điểm chiến lược nầy bằng cách cho cắm cờ mà không giữ nó trong một thế quân bình.
X
ưa kia hoàng đế Constantine dời kinh đô từ Rome qua chỗ bây giờ là Istambul, trấn thủ bên nầy còn bên kia là Crimea nhưng ông vẫn làm chủ, chận những bộ lạc "rợ" từ Bắc xuống cũng như thảo khấu ở các thảo nguyên (steppe). Bao giờ bán đảo nầy cũng là vệ tinh, “phất phơ trước gió biết vào tay ai". Putin nói trong lịch sử Crimea thắm thiết dính liền với Nga. Đúng với lịch sử của bất của nước CS nào, nghĩa là viết lại cho đúng ý muốn. Sau khi bị sáp nhập bởi nữ hoàng Katherine, Crimea trở thành địa bàn xâu xé của các thế lực. 1920, nhân nội chiến, Hồng Quân đã đánh bại Bạch Quân và thành lập tiểu quốc tự trị trong USSR.
C
ần thông cảm với Putin. Crimea là hải cảng nước ấm duy nhất mà lại nằm trong vùng chiến thuật vo song trên thế giới. Hai ngàn năm trước Constantine đã thấy. Nếu Nga muốn đánh Paris thì phải xuống Crimea qua Thổ Nhĩ Kỳ rồi đi ngang theo hướng Tây. Hành động nầy vừa công vừa thủ. Từ Thổ có thể qua Á Châu và xuống Trung Đông.
Th
ổ đã nhảy vào cuộc tranh chấp giữa hai nhóm dân tại Cyprus, (Chypre), US đòi Thổ ngừng tay để được US bảo vệ khi Nga xua quân vào.

Tôi nghĩ đến tính cách nông dân của Putin khi nghe bản nhạc If I was a Rich Man (link trong blog nầy). Người nông dân của chúng ta sẽ mua một mảnh đất rộng trong thành phố mà thả gà, vịt, dê, heo...như ông hằng ngày vẫn cho chúng ăn trong khu vườn nhỏ bé hiện tại. Putin muốn mua chuồng gà Crimea một cách không cần thiết.
Tr
ở về VN, chỉ có tính cách nông dân mới làm cho Bắc Kinh chiếm VN, ngoài ra không còn lý do nào khác.
S
ợ anh Mỹ dùng làm chốt chặn như trong chiến lược bao vây (contaiment)? No way, Mỹ đã làm điều đó, tốn bao nhiêu tiền bạc và sinh mạng. Rồi bỏ đi vì đã dùng xong, nay không cần thiết, Nixon đã đem vợ qua Tàu ăn những bữa cơm gồm ba... trăm món. Hai bên đều hoan hỷ (trừ cái buồn nho nhỏ của Bắc Kinh là sau bữa ăn nầy, bà Nixon không có thêm đứa con nào, không bằng toa thuốc Minh Mạng). Nếu có containment thì phải thêm những chốt như Thái Lan, Phi Luật Tân, Đài Loan. Các nơi nầy hiện im lìm, không trông chờ tiền Mỹ đổ vào như xưa.
Khi ch
ỉ có một tiệm thịt chó trong tỉnh lỵ thì chủ sẽ tìm mọi cách không cho ai mở tiệm thứ hai. Nhưng đến khi không làm được hoặc thấy có lợi khi có tiệm thứ hai thì hai ông chủ sẽ cùng nhau không cho một thằng thứ ba ra nấu rựa mận.
VN không ph
ải là một khu chiến lược, vì các đảo ở biển Đông đủ sức kềnh chống ăn thua với các hải cảng như Singapor. Khi nói đến vị trí chiến lược là phải hiểu phải bỏ tiền tài mà giữ như bán đảo Gibralrar chỉ là một khối đá nhưng án ngữ thủy lộ từ Đại Tây Dương vô Địa Trung Hải và là cao địa phòng thủ cho Phi Châu bên kia bờ.
Nh
ưng VN là miếng mồi ngon cho TC, tài nguyên thiên nhiên, làm bàn đạp xuống phía Nam. TC sẽ biến Mũi Cà Mâu thành Singapor khi hoàn tất việc đào kênh Kra nối liền vịnh Bengale và vịnh Xiêm La.
TC không c
ần phải chiếm VN mang tiếng với thế giới.
Bắt thằng hàng xóm làm đầy tớ được thì cần chi giao kèo thuê mướn, như ở Mỹ phải trả thuế làm chủ, trả tiền quỹ bù trừ, tiền an sinh xã hội. Nếu cần thì cứ kêu nó bằng ông. Lại được tiếng lịch sự. Xin ông chùi giúp cái bếp, thiếu giẻ xin lấy áo quần vợ con ông mà dùng; lên lấy hương trầm trên bàn thờ tổ tiên ông vào đốt trong cầu tiêu của tôi để tẩy mùi.
T
ừ căn bản, HCM nói ông không có tư tưởng vì Mao và Staline đã suy nghĩ thay. Staline đã bị hạ bệ. Còn Mao thì chưa; (đầu nằm 2016, một tượng màu vàng lớn của Mao bị đập nát). Lúc trước tui chê Hà Nội ghi rằng CSVN dựa vào tư tưởng HCM mà HCM làm gì có tư tưởng. Tui sai. Tư tưởng của ông là tư tưởng của Mao.
Hà N
ội không ngờ chủ tướng USSR đã rách nát nên 1979 chơi xả láng đàn em của TC là Khmer Đỏ. Trận 1979, TC thua to, thiệt hại nhiều nhưng chỉ là con muỗi hút máu lưng voi. Ca dao VN:
              Ví dầu 
tình bậu muốn thôi
       bậu gieo tiếng dữ để rồi bậu ra
              bậu ra cho khỏi tay choa
       tấm thân bậu nát xương da bậu mòn.

HN đã xin bái y
ết Đặng Tiểu Bình mà không được. (Vì không hỏi kế của tui: dâng Đặng Lệ Quân cho Đặng Tiểu Bình).
S
ự thẩm nhập của thực dân Pháp chỉ ở mức giới hạn nhưng sự thẩm nhập của Tàu thì hết thuốc chữa như mỗi ngày uống một chút xíu thuốc độc rồi ra sẽ uống thuốc độc như uống Coca.
Đau cái tay, dán cái tay, đau cái l
ưng dán cái lưng... thùng thùng thùng... Mãi võ Sơn Đông bán thuốc dán hiệu con khỉ. Đau cái bụng xức cái bụng; đau cái chân xức cái chân... xèng xèng xèng.....Mãi võ Sơn Đông bán dầu cù là hiệu con cọp.

Ở nơi thẹp đất dơ dáy ẩm ướt của chợ làng, con nít và người lớn la hét dành nhau đánh nhau, chen cho được vô vòng trong xem mấy ông con trời đánh cuội và được quẹt "free" một chút dầu cù là lên mũi, tuy chưa đủ để đánh bạt mùi hôi nơi xó chợ.
Nói theo triết lý con tườu, vũ trụ có thể bỏ vào hạt cát thì thế sự bao la cả Đông Nam Á, mồm mép tùm lum tà la có thể nằm trọn trong cảnh bán thuốc dán thùng thùng xèng xèng nầy.-



Quand je repense à nous
J'ai le coeur qui flambe un peu
Comme au temps de nous deux
Tu étais fou
Comme ceux qui jouent leur coeur et leur amour
Et qui gagnent toujours.

Nostalgie
Comme une image de Visconti
Quand Venise a le coeur gris
Nostalgie
Il pleut sur mes rêves
Et aussi sur notre photographie.

Et tes baisers de nacre
Etaient pour moi comme des sacres
De printemps et de bonheur
Mais dans tes yeux de Slave
Je me suis vue comme une esclave
Et je crois bien que j'ai eu peur.

Nostalgie
Comme un violon de Vivaldi
Quand la musique a le coeur gris
Nostalgie
Il pleut sur mes rêves
Et aussi sur notre photographie.

Tu avais cette insolence
Qui me faisait souvent violence
Entre le rire et le mépris
Tu avais l'air d'un roi
Mais ton royaume c'était moi
Je ne le comprends qu'aujourd'hui.

Nostalgie
Aux yeux de Modigliani
Quand la palette a le coeur gris
Nostalgie
Il pleut sur mes rêves
Et aussi sur notre photographie.

Et je sais aujourd'hui
Que sa vie
On peut la perdre aussi…



Wednesday, January 13, 2016

tích hợp hay cưỡng hôn?







Phạm Đạt Nhân

          Theo dự thảo, chương trình giáo dục phổ thông của toàn thể Bộ GD-ĐT sẽ tích hợp môn Lịch sử với môn Giáo dục công dân và An ninh quốc phòng thành một môn học mới là môn Công dân và Tổ quốc. Về mặt học thuật, về nguyên tắc tích hợp thì việc làm nầy có phù hợp và thích ứng với thuật ngữ tích hợp không? đó là vấn đề tiên quyết và then chốt (còn vấn đề di hại của việc nầy đã có nhiều người bàn).

     Trước hết cần phải hiểu cho đúng thuật ngữ tích hợp. Tích hợp là một thuật ngữ mới được vận dụng ở nước mình. Nó xuất phát từ quy luật nhận thức cho rằng: Không có một đơn vị kiến thức nào đứng ở vị trí độc lập và không liên quan đến các kiến thức khác trên cùng bình diện. Hai chữ tích hợp được dùng dưới nhiều dạng thức khác nhau: Quan điểm tích hợp, tinh thần tích hợp, phương pháp tích hợp, nội dung tích hợp, dạy học tích hợp. Riêng về nội dung, tích hợp đòi hỏi các thành phần cùng nằm trên một bình diện. Bởi vì có cùng một bình diện mới có tính chất liên thông liên kết. Ví dụ dạy môn Văn cần phải có phương pháp tích hợp hai phân môn Tiếng Việt và Tập Làm Văn. Bởi vì trong văn có tiếng, trong tiếng có văn và cả văn lẫn tiếng đều là nguyên vật liệu để tập làm văn.
     Về mặt nội dung tích hợp, các môn Lịch sử, An ninh quốc phòng và Giáo dục công dân không cùng chung bình diện, cũng chẳng họ hàng gì với nhau. Cho nên sát nhập ba bộ môn nầy thành một là một việc làm khiên cưỡng, phản khoa học và phản học thuật. Thuật ngữ tích hợp hoàn toàn xa lạ với việc sát nhập, lồng ghép. Trong giảng dạy bộ môn, hai chữ tích hợp được hiểu là phối hợp thành một thể thống nhất, tích chứa bao điều có thể mà vẫn lưu giữ được tính chất đặc thù của phân môn. Hiểu một cách nôm na đơn giản là nhiều phân môn hòa trộn vào nhau, học cái nầy biết cái kia và ngược lại nhưng vẫn giữ được tính chất độc lập của từng phân môn; nghĩa là hòa trộn mà không hòa tan.

       Bộ trưởng GD-ĐT cam kết rằng: "Tuy tích hợp nhưng môn lịch sử không bị coi nhẹ và khẳng định được coi trọng hơn so với chương trình hiện hành". Ông nói như vậy đúng là ngụy biện. Một khi tên đã không còn là tên riêng nữa thì lấy gì bảo đảm sự tồn tại của môn lịch sử, nói chi đến xem trọng xem khinh. Ba môn Lịch sử, An ninh quốc phòng và Giáo Dục công dân được trộn lại để cho ra môn Công Dân và Tổ Quốc thì môn Lịch sử kể như đã bị khai tử rồi. Tích hợp như cách làm của ban soạn thảo chương trình là hình thức đánh tráo khái niệm tích hợp thành sát nhập lồng ghép.
    Bộ môn Lịch sử chỉ có thể tích hợp với môn Địa lý, Việt sử, Thế giới sử và những vấn đề có liên quan đến văn học, kinh tế, quân sự, tín ngưỡng, tổ chức hành chính; và đặc biệt là tư tưởng triết học. Tư tưởng triết học chi phối tất cả các lãnh vực khác trong cùng một thời đại, một sự kiện lịch sử.
   Việc tích hợp môn Lịch sử với hai môn khác thành môn mới nằm trong mục tiêu thực hiện bước cuối cùng trong tiến trình chính trị hóa. Từ lâu, giáo dục, thông tin và truyền thông đã bị đánh đồng làm một, để mở đường cho tiến trình trên. Và cũng đã từ lâu môn Việt sử hiện đại (Lịch sử Đảng) được cày sâu cuốc bẩm; còn Việt sử thời trung đại và cổ đại thì bị hoang hóa. Tại sao chúng tôi nói bỏ môn Lịch sử là bước cuối cùng trong tiến trình chính trị trị hóa? Bởi vì Quốc sử, Quốc học chính là cái hồn, cái hạnh của một dân tộc. Một khi môn Lịch sử không còn tên gọi thì còn biết đâu là nguồn cội. Cớ sự nầy gây ra do lỗi hệ thống.
   Có hai khuynh hướng cực đoan trong đường lối giáo dục trên thế giới :
  - Một là giáo dục con-người-nhân-loại vượt qua mọi giới hạn không gian, thời gian, hoàn cảnh (như nền giáo dục của Pháp trước thế chiến II )
 - Hai là giáo dục con-người-công-dân trong một hoàn cảnh nhất định; đào tạo theo một khuôn mẫu nhất định; đáp ứng yêu cầu của một định chế nhất định (như nền giáo dục của quốc xã thời Hitler hay nền giáo dục của Nga thời Sô Viết).
  Hai khuynh hướng trên đều cực đoan và không tưởng. Khuynh hướng đầu phi thực tế phi dân tộc.
Khuynh hướng sau không chú trọng đến giáo dục con người đích thực có đầy đủ giá trị Chân Thiện Mỹ của con người muôn thuở mà chỉ chú trọng giáo dục con người công cụ.

   Nền giáo dục Việt Nam Cộng Hòa trước đây mang tính chất trung dung với triết lý giáo dục Nhân Bản - Dân Tộc - Khai Phóng.
  - Giáo dục nhân bản lấy con người làm cứu cảnh, đề cao giá trị thiêng liêng của con người, mỗi người và mọi người.
 - Giáo dục dân tộc đề cao bản sắc dân tộc, bảo đảm sự trường tồn của dân tộc, sự phát triển điều hòa toàn diện của quốc gia.
 - Giáo dục khai phóng có nghĩa là tôn trọng tinh thần khoa học , hướng tới sự tiến bộ, đón nhận tinh hoa văn hóa của thế giới, góp phần phát triển sự tiến bộ, cảm thông và hợp tác quốc tế để tạo điều kiện thăng tiến cho đất nước.

    Nói đến dân tộc là nói đến tiến trình phát triển và tiến hóa của dân tộc đó. Và nói đến tiến trình phát triển tiến hóa là nói đến lịch sử nước nhà. Những bước đi của lịch sử kết thành những chặng đường phát triển qua các thời kỳ lịch sử. Tính chất độc lập của môn học nầy vừa hàm nghĩa tính chất đặc thù bộ môn vừa hàm nghĩa chối từ sự chi phối của bất kỳ xu thế chính trị nào.Thuật lại một sự kiện lịch sử không đơn thuần dựng lại quá khứ mà còn làm sống lại quá khứ trong kinh nghiệm mới mẻ của hiện tại. Đó chính là ôn cố tri tân.

   Ý mới rút từ kinh nghiệm cũ
    Mai tàn lưu lại chút hương xưa.

"Chút hương xưa" ấy là tinh hoa hồn cốt của cả dân tộc, cũng là tư tưởng triết học của người xưa. Nhà sử học Phùng Hữu Lang cho rằng Thuật lại lịch sử của một thời đại, của một dân tộc mà không đề cập đến triết học của thời đại ấy thì chẳng khác nào họa long bất điểm nhãn. Và nhà triết học Bacon cũng cho rằng Nghiên cứu lịch sử của một thời đại, của một dân tộc mà không đề cập đến triết lý thì khó mà hiểu được triệt để thời đại đó, dân tộc đó". Xem ra không có triết thì không thể triệt vậy.
  Lịch sử của dân tộc ta đã
Trải bốn ngàn năm dựng nước nhà
Sông khoe hùng vĩ núi nguy nga ...
(Vũ Hoàng Chương)


Trong khoảng thời gian dằng dặc đó trải qua một ngàn năm tranh đấu chống Bắc thuộc; thời kỳ độc lập tự chủ khởi đầu từ nhà Ngô , nhà Đinh; rồi hưng thịnh nhất vào thời Lý, Trần. Dưới triều vua Lý Nhân Tông không những giữ yên được bờ cõi, kiên cố phên giậu mà còn bình Chiêm và cả phạt Tống nữa .

      Ơi sử Việt là tranh đấu sử
      Trước đến sau cầm cự nào ngơi
      Tinh thần cách mạng sáng ngời
      Bao người ngã lại bao người đứng lên.

                               (Trả ta sông núi - Vũ Hoàng Chương)

Nền giáo dục xưa không dùng kỹ thuật, không xây dựng kế hoạch, không công nghệ hiện đại ...nhưng nó đã làm tròn nhiệm vụ của mình; giữ được vai trò lịch sử của mình ròng rã mấy ngàn năm để nước Việt tồn tại đến tận ngày hôm nay !
Bỏ môn lịch sử đồng nghĩa với việc phủ nhận bao công trình huyết hãn của tiền nhân: Bắc đánh Tống, Nam bình Chiêm, diệt Mông Nguyên, giữ yên bờ cõi. Có được những thành tựu to lớn như vậy là nhờ triết lý giáo dục trung, hiếu, tiết, nghĩa ...chứ không nhờ vào kỹ thuật, kế hoạch giáo dục.

     Để bênh vực việc tạo ra môn học mới, phó GS-TS Bùi Mạnh Hùng đưa ra ý kiến "Việc tích hợp không chỉ nhắm đến việc nâng cao hiệu quả giáo dục mà còn giải quyết vấn đề kỹ thuật khi xây dựng kế hoạch dạy học". Thì ra ông nầy không phân biệt được đâu là gốc đâu là ngọn! Đổi mới lối suy nghĩ về giáo dục, đường hướng giáo dục, triết lý giáo dục mới là cái gốc; còn vấn đề kỹ thuật, kế hoạch kể cả hiệu quả giáo dục chỉ là cái ngọn. Thêm một ý kiến khác bênh vực cho dự án nầy thì nói rằng "Các nước làm như thế và Việt Nam cũng nên làm theo”. Thật là nông cạn và ngớ ngẩn. Các nước tích hợp môn lịch sử với môn địa lý chứ đâu có tùy tiện như kiểu của các ông!

     Suy cho cùng thì môn Lịch sử không thể nào tích hợp với các môn An ninh quốc phòng, Giáo dục công dân để tạo thành môn học mới cho được. Vì nhiều lý do - trong đó có lý do phản khoa học, phản học thuật và sai nguyên tắc tích hợp là then chốt. Ngoài ra, việc làm trái khoáy nầy sẽ gây di hại khó lường là việc chuẩn cấp học (standard learn) ở bậc học phổ thông sẽ không thành công. Sau khi ra khỏi nhà trường phổ thông, học sinh sẽ không được trang bị đầy đủ vốn liếng hành trang vào đời một khi đã bị mất căn bản kiến thức phổ thông trầm trọng. Nguy hiểm nhất là các em sẽ thiếu tố chất “để cho con người xứng đáng là người" (nhân chi sở dĩ vi nhân dã). Phó GS-TS Phạm Quốc Sử khẳng định "Người không hiểu sử thì không khác gì con trâu. Con trâu thì ruộng nào cũng cày bởi nó không biết nguồn cội của mình”. Đúng vậy, con trâu chỉ biết cắm cúi cặm cụi kéo cày theo một đường rảnh có sẵn.


      Kiến thức lịch sử và địa lý vô cùng cần thiết cho con người - cho mỗi người và cho mọi người. Đặc biệt, giới luật gia, chính khách không thể không có hiểu biết về lịch sử và địa lý. Chính khách mà tù mù về kiến thức sử địa thì lãnh đạo dẫn dắt quần chúng chẳng khác nào một người mù dẫn đường một đoàn người mù.

Phạm Đạt Nhân 27.11.2015

(tự ý trích đăng từ blog Phạm Hạnh của PĐN) http://vuphamdatnhan.blogspot.com/2015/11/tich-hop-hay-ep-duyen-cuong-hon.html

  


Monday, January 11, 2016

the perfume river




The Perfume River
by tôn thất tuệ

Around the world, many rivers become the embodiments of their hosts: Thames of London, Seine of Paris, Danube of Vienna, Moldau of Prague, to mention a few…and Beethoven never forgot his 'father' Rhine. In my case, the Perfume River incarnates the City of Huế, ancient royal capital of Vietnam. She is, herself, nourishing the mind of generations after generations; she is spelling the term of endearment.

In 1802, after pacifying the whole country to become the first king of the Nguyễn House, Nguyễn Phúc Ánh settled down in Huế and sped up the construction of the royal citadel. Why did he choose a narrow strip of land pushed to the sea by the Annamite Chain, the like of La Sierra, USA? Historians provided with many convincing theories. But for the Hueist who wish to claim the famous emperor to their camp, the prime reason dwelt in his love of the Perfume River.

To compare with the Mekong in the South where Nguyễn Phúc Ánh emerged as a prevailing warlord, the Perfume represents just a piece of gossamer, having no commercial or strategic interests. Her values are imbedded in her peacefulness and her romanticism. They are attributed not only to her geographical disposition, but also in her witnessing a flow of historical events with more vicissitudes than splendors.

In 1876, the great grandson of the dynasty founder was outnumbered by the French expeditionary legion that fusilladed the capital. This marked the total colonization of Vietnam. While the resistance was smoldering, spot by spot in the whole country, the Perfume received a young and dynamic king in a getaway sampan on her water. Duy Tân, disguised as a commoner, left the Forbidden Palace, crossed the river toward the mountain to raise the banner of the national recuperation. His dream was annihilated by betrayal. He was arrested, and banished to the Reunion Island, North Africa; many of his followers were beheaded. Then came the immolation of the ailing monarchy. In 1945, the last king abdicated in favor of the new authority. In a stone throw from the Perfume, Bảo Đại surrendered the tokens of the royalty: the seal and the sword.

The worst scare to the water body was carved in 1968. On the Monkey Lunar New Year, the Communist forces invaded the whole city. The South government took it back in fierce battles. The usurpers ran away after committing a mass murder. They killed in a hurry or buried alive those they detained during their one month long occupation.

Of the new millennium just ushered, the maiden year of 2003 chronicled a large toll in the river but the Perfume was not guilty, not the villain. The Annamite Chain, as a vertical cliff, retained all the moisture from the Pacific Ocean then unleashed torrential rains into her and her sisters in the Center of VN. The whole City of Huế was engulfed in a yellowish lagoon.

If Hue dwellers suffered quite a bit from this catastrophic flood, it seemed that they enjoyed around August and September mild chronic inundations that made the river closer to them by her swollen bosom. Once the murky water siphoned off into the sea, the Perfume repossessed her perennial limpid mirror reflecting the old royal wall punctuated with watchtowers. The sandy bed and marine plants are noticeable like in a giant aquarium endowed by the nature. A Western tourist, a century ago, wrote home that he roamed a boat in the Perfume smoothly as in a small lake. Wooden sampans moved slowly on the silver fluvial artery as if unfolding music scores celebrating the sauntering crepuscule. Up to the 1970 there were almost no motorized canoes, which helped boost the stillness.

But at times, roaring nautical ski boats infringed the holy pastoral reverie. That kind of sport, province of the rich and privileged, revealed the other aspect of the city which she reflected too as she reflected the royal complex. Right at the beginning of the domination, the French started to urbanize the undeveloped Right Bank. Administrative service, hospital, treasury, school … swallowed rice paddies, as hungry lions dealt with innocent gazelles. They built a river front sport club as well as churches for themselves and for indigenous adherents to the new religion. Sumptuous villas in European architecture, house to Gallic rulers, appeared in sub tropical gardens.

The entire national power was shifted from the Left Bank with a toy king to the Right Bank of His Excellence the Omnipotent Envoy. At the wake of the political downfall, a poet referred to the Perfume as a stream of tears mourning the defunct national sovereignty.

I share this collective infliction, but I grew up when its acuteness has been somewhat alleviated by the latent healing effects of the time. Hue became introvert, kept silent the most possible.
I used to wander along the river, mainly when the sky was somber, adrift like an autumnal dead leaf. One time I wondered what if I had to leave the town and this river, and I said to myself I should die. Ironically, after high school, I went down to the South for higher studies, was assigned to government jobs, then got married, I never came back to see the river, and I never die. (Actually I did come back but in many one day long official missions which kept me in meetings and formal dinners).

If someone asks me which is the most speaking feature of the Perfume, I would pick the swans crossing the river in school days; swans in quotation marks. I would elaborate as follows:
On the Right Bank, there were two famous and adjacent schools, one for boys and one for girls. (Forget, please, the one for boys, I’m boy). The girls’ uniform was white; conical leaf hats, white too, are not mandatory but all of them donned these. The campuses were situated right in between two bridges. It was too far for a walk, that’s why young ladies in white residing in the Left Bank decided to make a short cut. Roofless sampans helped them. Each student played part of a feather of the colossal swans skating smoothly on the undisturbed water.
This must have been the most immaculate image since the time when time was created.

I’ve just returned to the ancient royal city, after five decades, to discover that the beloved swans had been butchered. A bridge was built right at the place where female students boarded the sampans. The white uniform was crossed out from the school handbook. Walking then crossing the river was not practical. Motorcycles replaced sampans instead.

I walk onto the new bridge. Watching the mountain in the river, I got a chill. An old mystical revelation surged back to my mind. A long time ago, shortly before the twilight, I was on the old bridge. I watched the indigo mountains, and uttered these words: “the real master of my life is the chain of mountain that plunges into the river, tainting dark the river to be embraced by the river”*. I’ve kept trying to decipher the enigma. I hope that I could fathom it, not analytically but intuitively and that the Perfume River retains this mysticism

Now the drifter me, back as a tourist, as an outsider, still was not immune from the sacred attachment to something unreal but real. The prodigal son came back to enliven the remembrances of the time lost. May his last visit, shorter than a blink of the eye, be transcended into eternity; may the Perfume embalm the rest of his life, shower him with tranquility. But, helas, wisdom has it that the devouring nostalgia stays incurable, incurable forever.===

* ...ông thầy đích thực của đời ta
là ngọn núi chiều màu quyến rủ
rơi xuống sông và nhuộm thẩm dòng sông.

trích từ:
link trong blog nầy

nhạc: La Moldau

xin xem thêm Chiều Thành Nội



Friday, January 1, 2016

Egmont Overture, Beethoven


alt
 nữ sinh Đồng Khánh áo tím thập niên 1930

2016

Năm mới, xin cầu chúc quý vị và thân hữu cuộc sống an lạc, nhẹ bỗng thinh không, nằm lọt trong lòng pháp thể nhỏ nhất, đồng thời nắm trong tay pháp thể lớn nhất; cầm vững  (lớn) không và tùy thuận (nhỏ) sắc.



Khai tấu khúc Egmont Beethoven

Nghe Egmont Overture cũng như nghe Bát Nhã Tâm Kinh với những lớp sóng của tư tưởng đánh vào hư vô, bức màn của tâm. Vô sở đắc nhưng đối ảnh vẫn là sở đắc; cứ có rồi không, tha thiết ôm nhau, vận chuyển như một chân đứng cho một chân kia đi, thay phiên nhau. Có đối diện với cô đơn mới thấy vai trò của ảo giác.
Trong video 1 với dàn nhạc New York, người tình không chân dung của tôi ở phút 2:08, với tư cách đứng đầu trung hồ cầm, đã đơn độc 9 second như Moise rẻ nước Hồng Hải cho dân Do Thái đi qua. Tôi muốn dùng hình ảnh nầy thay cho hình ảnh một nhát dao chém đôi trái tim để đưa Beethoven vào dòng máu; dẫu sao cũng có tính cách bạo động hay gợi ý bạo động. Khi đứng dậy chào thính giả, mặt nàng vẫn như không có máu vì linh hồn chưa về kịp, linh hồn vẫn còn tắm suối lạc vui say với ý nhạc.
Cũng trong video nầy, Lorin Maazel rất chừng mực trong những coups de baguette, không như Berstein. Ông không sử dụng thủ thuật ở phút 6:49 để diễn tả dấu lặng quyết định; dụng ý không làm khán thính giả phải mệt tim hay đứng tim như ở video 2 - 6:41 với Celidibache (đã từ trần, thâu hình 1950).
Dấu lặng buồn mấy vạn trường canh; một  thân hữu đã dùng câu vè nầy dành cho "Nắng Quảng Trị". Dấu lặng trong Egmont làm tôi nhớ đến một người tôi rất buồn khi nghĩ tới: Phạm Duy đã dùng dấu lặng trong Ước Mơ và chính ông giải thích cho vợ chồng tôi: sáng nay vừa thức dậy nghe tin em gục ngã nơi chiến trường, trong vườn tôi vô tình khóm tường vi vẫn nở thêm một đóa; tôi, tôi vẫn sống; sau đó là một dấu lặng sắc bén, bặc tiếng đàn như trong Kiều. Tôi vẫn sống nhưng thật là đã chết như dấu lặng chém ngang dòng đời.
Dấu lặng nầy cũng chia đôi thân xác của chàng thành một bên là người lính một bên là người tình; nàng ngưng đó trong logique tây phương nhưng hai thứ ấy vẫn ở trong tư thế mang hình thức "sắc bất dị không, không tất thị sắc".

Nấm mộ nầy chôn chung người yêu và tay súng.
Nhưng Tử Thần trong đường thương ma quái
khi đấu sức với người lính chiến đã giết luôn
người tình yêu dấu của đời tôi.* (vết đạn xuyên)

Egmont Overture là Bát Nhã Tâm Kinh cho những ai không biết chữ, chỉ biết đếm bước hải âu trên bờ biển trước khi nước xóa vết chân chim.
Cầu xin mọi người: tâm vô quái ngại, vô hữu khủng bố viễn ly điên đảo mộng tưởng.

Beethoven- Egmont Overture, Lorin Maazel conductor

image
những dòng không đâu: vết đạn xuyên from the bullet hole
                                                                                                                   bâng khuâng vergissmeinnicht  forget-me-not from ...

Preview by Yahoo



From: